نتایج یک مطالعه بزرگ ملی، حاکی از شیوع ۹ درصدی کم خونی در بین جمعیت بزرگسال (افراد 35 سال و بالاتر) کشور است و استان هرمزگان در صدر و گیلان دومین استاندر «شیوع کم خونی» قرار دارد.
نتایج این مطالعه که توسط جمعی از محققان علوم پزشکی کشور به سرپرستی رضا ملک زاده، استاد دانشگاه علوم پزشکی تهران انجام شده، در مجله معتبر بین المللی PLOS ONE منتشر شده است.
مطالعه اپیدمیولوژیک حاضر، بر اساس دادههای مطالعه ملی کوهورت پرشین (مطالعه اپیدمیولوژیک آینده نگر در زمینه بیماریهای مزمن غیرواگیر) انجام شده و میزان شیوع کم خونی را بر اساس تفاوتهای جغرافیایی، در ۱۶ استان اردبیل، چهارمحال و بختیاری، آذربایجان شرقی، آذربایجان غربی، فارس، گیلان، هرمزگان، کرمان، کرمانشاه، خوزستان، کهگیلویه و بویراحمد، کردستان، مازندران، خراسان رضوی، سیستان و بلوچستان و یزد و بر روی جمعیتی بالغ بر ۱۶۱ هزار فرد بزرگسال ۳۵ سال و بالاتر (۴۵ درصد مردان و ۵۵ درصد زنان) با میانگین سنی ۴۹ سال بررسی کرده است.
شیوع ۹ درصدی کم خونی در جمعیت بزرگسال ایران
رضا ملک زاده، محقق ارشد مطالعه حاضر گفت: برخی مطالعات انجام شده در کشور، میزان شیوع کم خونی در جمعیت عمومی بزرگسال را بین ۱۰ تا ۳۰ درصد گزارش کردهاند. یافتههای مطالعه ما که جامعترین مطالعه شیوع کم خونی با تعداد بسیار بیشتر مشارکت کنندگان )افراد ۳۵ سال و بالاتر) از بین نژادهای مختلف ایرانی همراه با بررسی بار بیماری و عوامل خطر آن است، نشان داد میزان شیوع کلی کم خونی در جمعیت بزرگسال کشور، ۹ درصد است که بر اساس طبقهبندی سازمان بهداشت جهانی (WHO) در سطح «شیوع متوسط» کم خونی قرار دارد.
چند درصد جمعیت ایران مبتلا به کم خونی هستند؟
وی درباره میزان شیوع کم خونی «شدید»، «متوسط» و «خفیف» در بین افراد بزرگسال گفت: ۶۹ درصد جمعیت (هر دوجنس) مورد بررسی در مطالعه، به کم خونی «خفیف»، ۲۹ درصد به کم خونی «متوسط» و ۲ درصد نیز به کم خونی «شدید» مبتلا هستند.
شایعترین نوع کم خونی در ایران چیست؟
به گفته ملک زاده، شایعترین نوع کم خونی در هر دو جنس مورد بررسی در مطالعه، «هیپوکرومیک میکروسیتیک» با شیوع ۶۵ درصدی است. کمبود آهن در بزرگسالان کشور، محتملترین علت این میزان شیوع کم خونی است. همچنین بیماریهای مزمن یا تالاسمی به عنوان دیگر علل احتمالی این نوع کم خونی مطرح هستند. کم خونی نوع «نورموکرومیک نورموسیتیک» با ۲۳ درصد شیوع نیز، در رتبه بعدی شایعترین نوع کم خونی در بزرگسالان هر دو جنس کشور قرار دارد.
بیشترین میزان شیوع کم خونی در کدام استانهای ایران است؟
محقق ارشد مطالعه حاضر با اشاره به این که طبق این یافته ها، شیوع کم خونی در سراسر کشور وجود دارد، بیشترین میزان شیوع استاندارد شده سنی کم خونی در استانهای مورد بررسی را در استان هرمزگان و کمترین را در استان کردستان اعلام کرد و گفت: بر اساس نتایج به دست آمده، استان هرمزگان (۳۷.۴۱ درصد)، گیلان (۱۳.۳۰ درصد)، مازندران (۱۳ درصد)، خوزستان (۱۰.۴۸)، خراسان رضوی (۹.۶۷ درصد)، کرمانشاه (۹.۴۶)، کرمان (۹.۲۵ درصد)، فارس (۸.۱۸ درصد)، یزد (۷.۹۸ درصد)، سیستان و بلوچستان (۶.۴۸ درصد)، کهگیلویه و بویراحمد (۶.۹ درصد)، اردبیل (۵.۸۹ درصد)، چهار محال و بختیاری (۵.۴۸ درصد)، آذربایجان غربی (۵.۲۳ درصد)، آذربایجان شرقی (۴.۹۵ درصد) و کردستان (۴.۵۷ درصد) به ترتیب در بالاترین و پایینترین رتبه شیوع کم خونی در افراد بالای ۳۵ سال هر دو جنس در جمع ۱۶ استان مورد بررسی قرار دارند.